0

DERS:FEN BİLİMLERİ
KAZANIM: Maddenin hâllerini bilir ve aynı maddenin farklı hâllerine örnekler verir. 
                      Maddelerin hâllerine ait temel özellikleri karşılaştırır.     
  MADDE DOĞADA 3 HALDE BULUNUR
                              KATI
                             SIVI
              GAZ
*Belirli şekilleri olan,dışarıdan etki olmadıkça şekli değişmeyen,elimizle tutarak taşıyabileceğimiz maddelerdir.
BUZ,BARDAK,MASA,KİTAP,KALEM katı maddelerdir.

*Akıcı değildir.
ANCAK:Küçük taneli katılar,sıvı gibi akarlar.
TUZ,ŞEKER gibi.


*Belirli şekilleri yoktur.Bulunduğu kabın şeklini alırlar.Sıvı bir maddeyi elimizde bir kaba koymadan taşıyamayız.
*Akıcıdırlar.

Su,sirke,süt,ayran,meyve suyu maddenin sıvı halidir.
*Belirli bir şekilleri yoktur.Konuldukları kabın şeklini alırlar.
*Yayılma özellikleri vardır bulundukları ortamın her yerine dağılır.
*Gaz maddelerin çoğunluğu gözle görülmez.

Hava,doğal gaz,oksijen,egzoz gazı

*Aynı madde doğada farklı hallerde bulunabilir.
ÖRNEĞİN:  Su
Bardakta SIVI          Buz iken KATI             Buhar iken GAZ halindedir.

*Maddenin dördüncü hali de vardır,Maddenin dördüncü hali PLAZMA HALİ dir.Ancak plazma halinde maddeler çok azdır.ÖRNEĞİN:Plazma TV iç kısmı,floresan lamba yanarken,Güneş maddenin plazma halidir.
MADDELERİN HALLERİNİ KARŞILARTIRABİLİRİZ
KATI MADDELERİN ÖZELLİKLERİ:
1.       Belirli bir şekle sahiptir.
2.       Belirli bir hacme sahiptir.(Boşlukta kapladığı yer)
3.       Konulduğu kabın şeklini almazlar(Küçük taneli akışkan katılar dışında)
4.       Sıkıştırılamazlar.(Sünger katı bir maddedir,sıkıştırılabilir ancak kuvvet ortadan kalktığında eski hakine döner)
SIVI MADDELERİN ÖZELLİKLERİ:
1.       Belli bir şekle sahip değildir.
2.       Belli bir hacme sahiptir.
3.       Akıcılık özelliğine sahiptir.
4.       Konuldukları kabın şeklini alırlar.
5.       Sıkıştırılamazlar.
GAZ MADDELERİN ÖZELLİKLERİ:
1.       Belirli bir şekle sahip değildir.
2.       Belirli bir hacme sahip değildir.
3.       Bulundukları kabın şeklini alırlar.
4.       Sıkıştırılabilirler.
5.       Gazlar küçük gözeneklerden kolaylıkla kaçabilir.Bulundukları ortama kolayca yayılır.
ŞİMDİ ÖĞRENDİKLERİMİZİ DEĞERLENDİRELİM
Aşağıdaki ifadeleri doğru ve yanlış olarak işaretleyelim.


Maddenin üç hali vardır.

Katı maddelerin bir hacmi yoktur.

Gaz maddeler sıkıştırılabilir.

Sıvı maddeler bulundukları kabın şeklini alırlar.

Küçük taneli katılar,katı oldukları için akıcı değildir.

Katılar akışkandır.

SU,maddenin sıvı haline örnektir.

Buz,odun,kömür katı bir maddedir.

Sıvılar da katılar gibi akıcı değildir.

Gazlar,bulundukları ortamda kolayca yayılabilir.

Maddenin plazma hali çok yaygın değildir.

Su doğada katı,sıvı ve gaz halde de bulunur.
1-Hava ile ilgili bilgilerden hangisi yanlıştır?
A-Belirli bir şekilleri vardır.
B-Gaz halindedir.
C-Sıkıştırılabilir.
D-Ortama yayılır.
9-Hangi madde bir yönüyle diğerlerinden farklıdır?
A-Kum
B-Şeker
C-Un
D-benzin
2-Çaydanlıktan bir bardak çay içen annem,bu olayı gerçekleştirirken sıvıların hangi özelliğinden yararlanmıştır?
A-Belirli bir şekli olmasından.
B-Sıkıştırılabilir olmasından.
C-Hacmi olmasından.
D-Akışkan olmasından.
10-Gazlarla ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A-Gazlar bulundukları ortama yayılır.
B-Gazlar bulundukları kabı doldurur.
C-Gaz madde bir halden başka bir hale geçemez.
D-Hava,gaz halindeki maddeleri içerir.
3-Aşağıdakilerden hangisi maddelerin sıvı haline örnek verilebilir? 

 1 ve 2    B- 2 ve3      C-3 ve 4        D-2 ve 4


11-”Belirli bir şekli vardır.Dışarıdan bir etki olmadığı sürece şeklini korur,sıkıştırılamaz.”
Ayşe’nin sözünü ettiği madde nedir?

       A-     Kolonya               B-meyve suyu 
C-Oksijen gazı              D-kalem
4-Tuz ,un ve şeker gibi maddeler bulunduğu kabın şeklini alır ……………………….ancak …………………….maddelerdir.
 Yukarıdaki ifadeleri nasıl tamamlarız?
A-     Akışkan değildir-katı
B-      Akışkandır-sıvı
C-      Akışkan değildir-sıvı
D-     Akışkandır-katı
12-Katı haldeki maddeler çok küçük parçacıklara bölünüp toz haline geldiğinde akıcılık kazanırlar.
 Yukarıdaki bilgiye hangi seçenekte verilen örnek gösterilemez?
A-Kolonya                 B-meyve suyu 
C-Oksijen gazı                D-kalem
5-Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A-     Sıvı ve gazlar bulunduğu kabın şeklini alamazlar.
B-      Katılar sıkıştırılabilir.
C-      Katıların belli bir şekli vardır.
D-     Gazlar ortam içinde yayılmazlar.

13-Aşağıdakilerden hangisinde maddenin üç halini de birer örnek verilmiştir?
A-     Oksijen,buz,cam
B-Benzin,kolonya,su
       C-Hava,tereyağ,ayran
       D-Yoğurt,gaz yağı,mum
6-Ali ,delik bir balonu şişirmeye çalıştı.Balona üflediği sırada hava delikten dışarı çıktı.
Verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A-     Gazlar küçük gözeneklerden kaçabilir.
B-      Gaz maddelerin varlığını hissedebiliriz.
C-      Gazlar bulundukları ortamda yayılabilir.
D-     Gazlar,bulundukları kabın şeklini almazlar.

14-Aşağıdaki maddelerden hangisi günlük hayatımızda farklı hallerde kullanmayız

A-     YAĞ
B-      SABUN
C-      DETERJAN
D-     KAŞIK
7-Aşağıda bazı maddelerin halleri verilmiştir.Hangisi yanlıştır?
               KATI              SIVI                  GAZ
A-      Cam şişe         kolonya             hava
B-      Mum                süt                   su buharı
C-      Kömür              buz                  oksijen
D-     Odun                 süt            karbondioksit
15-Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A-Bütün maddelerin kütlesi ve hacmi vardır.
B-Gaz maddeler sıkıştırılabilir.
C-Sıvı maddeler konuldukları kabın şeklini alır.
D-Küçük tanecikli katılar konuldukları kabın şeklini alır.
8-  I.Su buharı sıvı haldedir.
II.Sis gaz haldedir.
III.Buz katı haldedir.
IV.Su sıvı haldedir.
  Yukarıdaki bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
A-     Yalnız  I            B- II,III ve  IV
B-      III ve IV             D-I,II,III ve IV
16- Aşağıda verilen maddeler bir grup oluşturursa hangisi dışarıda kalır?
A) Limonata 
B) Kolonya 
C) Petrol 
D) Kum

 Soru-cevap sitesi




Yorum Gönder

 
Top